ESAS NO : 2025/xxxx
KARAR NO : 2025/xxxx
DAVACI : Hxxx Axxx mirasçıları
1-Dxxx Axxx
2-Exxx Axxx
3-Bxxx Exxx Axxx
4-Exxx Axxx
VEKİLİ : AV. BARIŞ ÜRÜN
DAVALI : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI (E-tebligat)
VEKİLİ : AV. X.Y.
DAVANIN ÖZETİ : Safra Kesesi Malign Neoplazmı" teşhisi konulmuş olup davanın
açılmasından sonra 27.04.2025 tarihinde vefat ettiği anlaşılan davacılar murisi Hxxx Axxx tarafından,
tedavisinde kullanılan "Durvalumab" etken maddeli "Imfınzı 500mg/10ml infüzyonluk çözelti" isimli
ilacın bedelinin tedavi süresince herhangi bir fark talep edilmeksizin, tamamının kesintisiz olarak
ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumu Ankara Sosyal Güvenlik
İl Müdürlüğü İbni Sina Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi'nin 07.10.2024 tarih ve E-xxxxxxxxx sayılı
işleminin; hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek iptali ile bu güne kadar ödenmek zorunda kalınan
360.000,04-TL ilaç bedeli ile bundan sonraki süreçte harcanan ilaç bedellerinin ödeme tarihinden itibaren
işleyecek faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi
gerektiği savunulmaktadır.TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ankara 24. İdare Mahkemesi'nce uyuşmazlıkta Mahkememizin E:2024/xxxx esasına kayıtlı dosyasında 13.03.2025 tarihinde duruşma yapıldığından yeniden duruşma yapılmaksızın, dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava; Safra Kesesi Malign Neoplazmı" teşhisi konulmuş olup davanın açılmasından sonra 27.04.2025 tarihinde vefat ettiği anlaşılan davacılar murisi Hxxx Axxx tarafından, tedavisinde kullanılan "Durvalumab" etken maddeli "Imfınzı 500mg/10ml infüzyonluk çözelti" isimli ilacın bedelinin tedavi süresince herhangi bir fark talep edilmeksizin, tamamının kesintisiz olarak ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumu Ankara Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü İbni Sina Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi'nin 07.10.2024 tarih ve E-xxxxxxxxx sayılı işleminin iptali ile bu güne kadar ödenmek zorunda kalınan 360.000,04-TL ilaç bedeli ile bundan sonraki süreçte harcanan ilaç bedellerinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 2. maddesinde; Devletin nitelikleri sayılmış ve sosyal bir hukuk Devleti olduğu vurgulanmış, 5. maddesinde; Devletin temel amaç ve görevleri sayılarak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak görevine yer verilmiş, 17. maddesinde; "Herkes, yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve
geliştirme hakkına sahiptir." 56. maddesinde; "Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir. Devlet, herkesin hayatını, beden ve ruh sağlığı içinde sürdürmesini sağlamak; insan ve madde gücünde tasarruf ve verimi artırarak, işbirliğini gerçekleştirmek amacıyla sağlık kuruluşlarını tek elden planlayıp hizmet vermesini düzenler. Devlet, bu görevini kamu ve özel kesimlerdeki sağlık ve sosyal kurumlarından yararlanarak, onları denetleyerek yerine getirir. Sağlık hizmetlerinin yaygın bir şekilde yerine getirilmesi için kanunla genel sağlık sigortası kurulabilir." 60. maddesinde; "Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar." hükümleri yer almıştır.
Anayasa'nın 56. maddesi ile "sağlık hakkı" teminat altına alınmış olup, bu hakkın temini maksadıyla Devlete sağlık kuruluşlarını planlama ve sağlık hizmetlerini sunma görevi verilmiştir. Anılan hükümle "sağlık hizmetleri" konusunda Devlete verilen bu görev 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname gereği Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşları mârifetiyle yürütülmektedir.
663 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 36. maddesine dayanılarak hazırlanan ve Resmi Gazete'nin 22/12/2017 tarih ve 30278 sayılı nüshasında yayımlanarak yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığı Bağlı Kuruluşları Hizmet Birimlerinin Görevleri İle Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 9. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; "1) İlaçlar, ilaç üretiminde kullanılan etkin ve yardımcı maddeler, ulusal ve uluslararası kontrole tâbi maddeler, geleneksel bitkisel tıbbî ürünler, homeopatik tıbbî ürünler ve özel tıbbî amaçlı diyet gıdalar hakkında düzenleme çalışmalarını yapmak, bu ürünlerin etkililik, kalite ve güvenlilik verileri doğrultusunda başvuru, izin ve ruhsat işlemlerini yürütmek" Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.
3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu'nun 3/k maddesinde; "Koruyucu, teşhis, tedavi ve rehabilite edici hizmetlerde kullanılan ilaç, aşı, serum ve benzeri biyolojik maddelerin üretiminin ve kalitesinin teşvik ve temini esas olup, her türlü müstahzar, terkip, madde, malzeme, farmakopemamülleri, kozmetikler ve bunların üretiminde kullanılan ham ve yardımcı maddelerin ithal, ihraç, üretim, dağıtım ve tüketiminin, amaç dışı kullanılmak suretiyle fizik ve psişik bağımlılık yapan veya yapma ihtimali bulunan madde, ilaç, aşı, serum ve benzeri biyolojik maddeler ile diğer terkiplerin kontrolüne, murakabesine ve bunların yurt içinde ve yurt dışında ücret karşılığı kalite kontrollerini yaptırmaya, özel mevzuata göre ruhsatlandırma izin ve fiyat verme işlerini yürütmeye Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı yetkilidir." hükmü yer almıştır.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 62. maddesinde; " Bu Kanun gereğince genel sağlık sigortasından sağlanacak sağlık hizmetlerinden ve diğer haklardan yararlanmak, genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler için bir hak, Kurum için ise bu hizmet ve hakların finansmanını sağlamak bir yükümlülüktür. Sağlık hizmetlerinden ve diğer haklardan genel sağlık sigortalısı ile bakmakla yükümlü olduğu kişiler yararlandırılır. Bu Kanun kapsamındaki kişilere sağlanacak sağlık hizmetleri ve diğer haklar ile kişilerden alınan primlerin tutarı arasında ilişki kurulamaz." 63. maddesinde; "Genel sağlık sigortalısının ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sağlıklı kalmalarını; hastalanmaları halinde sağlıklarını kazanmalarını; iş kazası ile meslek hastalığı, hastalık ve analık sonucu tıbben gerekli görülen sağlık hizmetlerinin karşılanmasını, iş göremezlik hallerinin ortadan kaldırılmasını veya azaltılmasını temin etmek amacıyla Kurumca finansmanı sağlanacak sağlık hizmetleri şunlardır. ... b) Kişilerin hastalanmaları halinde ayakta veya yatarak; hekim tarafından yapılacak muayene, hekimin göreceği lüzum üzerine teşhis için gereken klinik muayeneler, laboratuvar tetkik ve tahlilleri ile diğer tanı yöntemleri, konulan teşhise dayalı olarak yapılacak tıbbi müdahale ve tedaviler, hasta takibi ve rehabilitasyon hizmetleri, organ, doku ve kök hücre nakline ve hücre tedavilerine yönelik sağlık hizmetleri, acil sağlık hizmetleri, ilgili kanunları gereğince sağlık meslek
mensubu sayılanların hekimlerin kararı üzerine yapacakları tıbbi bakım ve tedaviler. ... f) Yukarıdaki bentler gereğince sağlanacak sağlık hizmetleriyle ilgili teşhis ve tedavileri için gerekli olabilecek kan ve kan ürünleri, kemik iliği, aşı, ilaç, ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerinin sağlanması, takılması, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri. ..." hükümlerine yer verilmiştir.
Resmî Gazete'nin 24/03/2013 tarih ve 28597 sayılı nüshasında yayımlanan Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Uygulama Tebliği'nin 'Reçetelere yazılabilecek ilaç miktarı' başlıklı 4.1.4. maddesinde; "(4) (Değişik:RG-30/4/2016-29699) Bir ilacın Ülkemizde onaylanmış endikasyonu ve Kısa Ürün Bilgisinde tanımlanan dozu dışındaki her türlü kullanımı, Sağlık Bakanlığınca verilen endikasyon dışı ilaç kullanım onayı ile mümkündür. a) Bir ilacın ülkemizde onaylanmış endikasyonu dışındaki her türlü kullanımı için Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan “Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzu”nda belirtilen esaslara da uyulacak olup, kılavuzda tanımlanmamış durumlar için hasta bazında Sağlık Bakanlığı endikasyon dışı ilaç kullanımı onayı aranır. b) Kurum web sayfasında yayımlanan EK-4/D Listesinde yanında (*) yıldız işareti bulunmayan ilaçların, söz konusu listede ilişkilendirilen hastalıklarda kullanımı halinde Sağlık Bakanlığı endikasyon dışı ilaç kullanım onayı aranmaz. c) Sağlık Bakanlığı tarafından verilen endikasyon dışı ilaç kullanım onaylarında, bu onay için süre belirtilmemiş ise rapor yenilenmesinde yeni onay aranmaz. (Ek cümle:RG-25/8/2022-31934 Mükerrer) Bu süre hiçbir şekilde 1 yılı geçemez. ç) Endikasyon dışı ilaç kullanım onayı aranacak ilaçlar için reçeteler ve sağlık raporları (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934 Mükerrer) izin talebinde bulunan ilgili uzmanlık branşında uzman hekim/hekimlerce düzenlenir. d) Bir ilacın ülkemizde onaylanmış endikasyonunda tanımlı olmayıp, SUT’ta özel düzenleme olarak yer alan koşulu dışında kullanımı, Sağlık Bakanlığınca hasta bazında verilen endikasyon dışı ilaç kullanım onayı ile mümkündür. (Ek cümle:RG-25/8/2022-31934 Mükerrer) Ancak, ilacın ödeme kapsamına alındığı tarihte ülkemizde onaylanmış endikasyonunda tanımlı olmasına rağmen SUT’ta koşulu olmayan endikasyonlarda kullanılması halinde bedeli Kurumca karşılanmaz. e) (Değişik:RG-25/8/2022-31934 Mükerrer) EK-4/A Listesinde yer alan ve SUT ve eklerinde herhangi bir düzenlemesi olan ilaç/ilaç gruplarında bu düzenlemenin yürürlük tarihinden sonra Sağlık Bakanlığınca ilacın ülkemizdeki ruhsatlı endikasyonlarına yeni bir endikasyon eklendiğinde, yürürlükte olan Sosyal Güvenlik Kurumu “İlaç Geri Ödeme Yönetmeliği” ve “Alternatif Geri Ödeme Yönetmeliği” kapsamında yapılmış başvurunun sonucuna istinaden yapılan SUT düzenlemesi çerçevesinde kullanılması halinde bedeli Kurumca karşılanır. f) (Değişik:RG-25/8/2022-31934 Mükerrer) Bir ilacın ülkemizde onaylanmış Kısa Ürün Bilgisinde tanımlı olup ilgili Komisyonlar tarafından geri ödeme kapsamına alınmayan endikasyonlarda kullanılması halinde ilacın bedeli Kurumca karşılanmaz. g) Bu madde kapsamında Sağlık Bakanlığınca verilen endikasyon dışı ilaç kullanım onayına dayanılarak ödemesi yapılacak ilaçların rapor ve reçeteleme koşulları için Bakanlıkça verilmiş onay kabul edilir. ğ) Bu maddenin yürürlük tarihi öncesinde düzenlenmiş endikasyon dışı ilaç kullanım onayları bu madde hükümleri kapsamında değerlendirilir." "düzenlemesi yer almıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; "Safra Kesesi Malign Neoplazmı" hastası olan davacı tarafından, tedavisinde kullanılan "Durvalumab" etken maddeli "Imfınzı 500mg/10ml infüzyonluk çözelti" isimli ilacın bedelinin tedavi süresince herhangi bir fark talep edilmeksizin, tamamının kesintisiz olarak ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumu Ankara Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü İbni Sina Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi'nin 07.10.2024 tarih ve E-xxxxxxxxx sayılı işleminin iptali ile bu güne kadar ödenmek zorunda kalınan 360.000,04-TL ilaç bedeli ile bundan sonraki süreçte harcanan ilaç bedellerinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacının tedavisinin planlanmasında ve bu tedavide uygulanacak ilacın belirlenmesi noktasında, tedavisinin yapıldığı sağlık kurumunun ya da hekimin sorumluluğu bulunmakta
olup, talep edilen ilacın kullanılmasında ve kullanılması sonrasında çıkacak sonuç ile bu ilacın kullanımının gerekip gerekmediği hususundaki mesuliyetin, tedaviyi planlayan ve talepte bulunan sağlık kurumunda olduğundan, Anayasa'nın 56. maddesi uyarınca söz konusu ilacın temininin idarece yerine getirilmesi gerektiği, anılan ilacın kullanımının Sağlık Bakanlığı Türkiye Tıbbi Cihaz ve İlaç Kurumu'nca da uygun görüldüğü hususları dikkate alındığında 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında genel sağlık sigortasından sağlanacak sağlık hizmetlerinden ve diğer haklardan yararlanmanın genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler için bir hak olduğu ve bu hizmet ve hakların finansmanını sağlamanın davalı idarenin yükümlülüğünde olduğu sonucuna varıldığından, anılan ilaç bedelinin sürekli ve kesinti yapılmaksızın karşılanması gerekirken aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan, Türkiye Cumhuriyeti Anayasa'sının 125. maddesinin son fıkrasında yer verilen "İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür." hükmü uyarınca, hukuka aykırılığı belirlenen işlem nedeniyle davacılar murisi tarafından karşılanan 360.000,04-TL ilaç bedeli kesinti yapılmaksızın yasal faizi ile birlikte başvuru tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenmesi gerekmektedir.
AÇIKLANAN NEDENLERLE;
1-Dava konusu işlemin iptaline, 360.000,04-TL ilaç bedelinin başvuru tarihinden (25.09.2024) itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacılara iadesine,
2-Aşağıda dökümü yapılan 7.608,80-TL yargılama giderinin davalı idare tarafından davacılara verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalı idare tarafından davacılara verilmesine,
4-Nispi olarak yatırılan karar harcından maktu harcın mahsubu sonucu kalan 5.720,30-TL harcın istemi halinde, artan posta ücretinin ise talep edilmemesi halinde kararın kesinleşmesinden sonra re'sen davacılara iadesine,
5-Kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün içerisinde Ankara Bölge İdare Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere, 23/12/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi
Başkan Üye Üye
X.Y. X.Y. X.Y.
e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır
YARGILAMA GİDERLERİ :
Başvurma Harcı : 427,60 TL
Karar Harcı : 427,60 TL
Y.D. Harcı : 704,50 TL
Vekalet Harcı : 60,80 TL
Posta Gideri : 268,00 TL
TOPLAM : 7.608,80 TL